Afrika Kıtası Yarılıyor Yeni Okyanus Beklenenden Erken Oluşacak

Columbia Üniversitesi’nden yer bilimci Christian Rowan, Doğu Afrika’daki yer kabuğunun sanılandan daha ince olduğunu ve kıtanın yarılma (rifting) sürecinin tahmin edilenden daha ileri bir aşamaya geçtiğini açıkladı. Jeolojik ölçekte hızlı ilerleyen bu süreç, Afrika kıtasının haritasını kalıcı olarak değiştirecek.

Yer Kabuğunda Kritik “Boyun Verme” Aşaması

Kenya ve Etiyopya sınırındaki Turkana Yarığı’nda yapılan sismik ölçümler, yer kabuğunun kalınlığı hakkında önemli bulgular ortaya koydu. Normalde ortalama 35 kilometre olan kabuk kalınlığı, yarığın merkezinde 13 kilometreye kadar düştü. Bu durum, jeolojide “boyun verme” (necking) olarak adlandırılan ve kıtanın ayrılmasının kaçınılmaz olduğunu gösteren kritik bir aşamaya girildiğini kanıtlıyor.

İnceleyen ve zayıflayan kabuk, yarılma sürecini hızlandırıyor. Bir sonraki aşamada yüzeye çıkacak magma, yeni bir deniz tabanı oluşturacak. Hint Okyanusu’ndan gelecek sular bu havzayı doldurarak Afrika levhasını ikiye ayıracak. Bu ayrım sonucunda batıda Nubya levhası, doğuda ise Somali levhası (kıyı ve Madagaskar dahil) oluşacak.

Yaklaşık 4,6 milyon yıl önce başlayan “boyun verme” süreci, bölgedeki tortul birikimini hızlandırdı. Bu durum, o dönemde yaşayan canlılara ait kayıtların günümüze kadar korunmasını sağladı. Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırma, bölgedeki eşsiz paleoantropolojik kayıtların oluşmasında tektonik değişimlerin temel rol oynadığını vurguluyor.